को हुन् लिउलाई ओली–प्रचण्डकहाँ पुर्‍याउने सरला ?

शिलापत्र संवाददाता बिहीबार, असार ३०, २०७९

A+ A A-

चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीका विदेश विभाग प्रमुख लिउ जियाञ्जाओ नेतृत्वको टोलीले गत मंगलबार एमाले अध्यक्ष केपी ओलीसँग झण्डै ४ घण्टा समय बिताए । ओली निवास बालकोटमा दिवाभोजसहितको यो भेटमा एमाले अध्यक्ष ओलीले झण्डै एक घण्टा लिउको टोलीलाई चीनको इतिहासबारे चर्चा सुनाएका थिए । ओलीसँग जति समय बिताए, त्यति नै समय बिताए माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष प्रचण्डसँग पनि ।

सोमबार ४ बजे लिउ नेतृत्वको टोली प्रचण्डनिवास खुमलटार पुुगेको थियो । त्यसको अघिल्लो दिन प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा, परराष्ट्रमन्त्री नारायण खड्कासँग संवाद गरे । मंगलवार दिउँसो माधव नेपाल र झलनाथ खनालसँग संवाद गरेको लिउको टोलीले बुधबार बिहान राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारी र दिउँसो नारायणमान विजुक्छेसँग लामो संवाद गर्‍यो ।

लिउ पूर्वराजदूत मात्र होइन, चिनियाँ परराष्ट्र मन्त्रालयको प्रवक्तासमेत भइसकेका नेता हुन् । त्यस कारण १८ जेठ ०७९ मा विदेश विभागको प्रमुख पद सम्हाल्दै गर्दा पनि लिउ अंग्रेजी भाषामा दक्ष छन् पनि भन्ने गरिएको थियो । तर, नेपाली नेपाली नेताहरूसँग लिउ चिनियाँ भाषामै अन्तरसंवादमा जुटेका थिए । त्यसो भए, चिनियाँ भाषा उल्था गरिदिने पात्र को थियो त ? राष्ट्रपतिदेखि शीर्ष नेताहरूसम्मको संवादको कडी जोडिदिने दोभाषेका रूपमा एक जना चिनियाँ महिला सक्रिय देखिएकी थिइन् । तर, ती महिला को थिइन् ? लिउको नेपाल भ्रमणका क्रममा सबैको चासो तिनै महिलामाथि परेको छ ।

नेपालस्थित चिनियाँ दूतावासले पनि भेटघाटमा सक्रिय ती महिलाबारे जानकारी दिएको छैन । दूतावास स्रोतका अनुसार नेपालका उच्च राजनीतिक नेतृत्वको भेटमा सक्रिय ती महिला हुन् योया अर्थात् सरला । सरला अर्थात् योया चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीको नेपाल मामिलाविज्ञ मानिन्छिन् । हाल बेइजिङ बस्दै आएकी सरलाले यसअघि दुई वर्ष नेपालमा बिताइसकेकी छिन् । नेपाल रहँदा योयाले त्रिभुवन विश्वविद्यालयअन्तर्गत विश्वभाषा क्याम्पसमा नेपाली भाषासमेत अध्ययन गरेकी थिइन् ।

कुनै बेला चिनियाँ रेडियो सीआरआईमा काम गरेकी योया अर्थात् सरला ४ वर्षअघि दोभाषेकै रूपमा चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीको विदेश विभागमा प्रवेश गरेकी थिइन् । तर, अहिले योया अर्थात् सरला विदेश विभागको नेपाल शाखा हेर्ने महत्त्वपूर्ण जिम्मेवारीमा छिन् । अर्थात् विदेश विभागमा दोभाषे मात्र होइन, नेपाल नीति हेर्ने महत्त्वपूूर्ण जिम्मेवारीमा उनी छिन् ।

त्यही कारण नेपालका राजनीतिक दलका शीर्ष नेताहरूसँग निरन्तर संवादमा रहने गरेकी छिन् । नेकपाकालमा नेकपाले चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीबाट सी विचाराधारासम्बन्धी प्रशिक्षण लिएको कार्यक्रम मात्र होइन, चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीका नेताहरूसँग जोडिने हरेक छलफलमा समेत योयाको संलग्नता हुन्छ र दोभाषेको भूमिका निर्वाह गर्छिन् । पार्टीका नेताहरूको दोभाषेको भूमिका योया रहन्छिन् तर सरकारी प्रतिनिधिहरूको दोभाषेको काम भने चिनियाँ दूतावासमा कार्यरत कर्मचारीबाट नै गर्ने गरेको छ । त्यसैले राष्ट्रपति सी चिनफिङको नेपाल भ्रमणको क्रममा भने चिनियाँ दूतावासले नै दोभाषेको व्यवस्था गरेको थियो ।

चार वर्षअघि जति बेला उनी नेपालमा बस्थिन्, त्यतिबेला नेपालमा रहेका दुई ठूला कम्युनिस्ट पार्टीहरू एमाले र माओवादी केन्द्र मिलाउने भूमिका योया सक्रिय रहेकी थिइन् । चिनियाँ स्रोतका अनुसार आन्तरिक विवादले टुटेका एकता भएको दुई वर्ष नपुुग्दै फुटेका एमाले र माओवादीबीचको एकताका भइदेओस् भन्ने चाहनासहित योया सक्रिय रहेको पनि चिनियाँ स्रोतको दाबी छ । खासमा चीन दुई पार्टीबीच सकेसम्म एकीकरण गरेर अन्य कम्युनिस्ट पार्टीहरूलाई पनि सोही दलको मातहतमा ल्याउने नभए पनि आगामी मंसिरमा हुने प्रदेश र प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा कार्यगत एकतासहितको चुनावी तालमेलका लागि सहमत गराउन योयाको सक्रियता बढेको छ ।

नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीहरूबीचको एकताले सरकारको नेतृत्व गर्दै आएको नेपाली कांग्रेस पनि चीनसँग रुष्ट नहोस् भनेर योया अर्थात् सरलाले चलाखीपूर्ण भूमिका देखाइरहेकी छिन् ।

कांग्रेस सभापतिसमेत रहेका प्रधानमन्त्री देउवालाई सुरुमै भेटेर कांग्रेसको धारणा बुझ्ने प्रयास गरेकी लिउलाई बीपी संग्रहालयमा पुर्‍याएर कांग्रेस र बीपीप्रति निकट रहेको देखाउने रणनीति योयाकै रणनीति भनेर चर्चा गरिएको छ ।

प्रधानमन्त्री देउवालाई उनले बीपी र माओ रहेको तस्वीर पनि उपहार दिएकी थिइन् ।

चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी स्थापनाको सय वर्ष पुगेको अवसरमा राष्ट्रपति सी चिनफिङले सम्बोधन गर्नेगरी आयोजना गरेर विश्वका नेताहरूलाई निम्ता गर्दा नेपाली नेतालाई निम्ता उनैको प्रयासमा भएको दूतावास स्रोत बताउँछ । त्यसो त लिउले विदेश विभाग प्रमुखको जिम्मेवारी सम्हालेपछि अहिले उनकै सक्रियता र आग्रहमा पहिलो विदेश भ्रमण नेपालको भएको चर्चा छ ।

प्रकाशित मिति: बिहीबार, असार ३०, २०७९ २०:०३

शिलापत्र संवाददाता

प्रतिक्रिया दिनुहोस्